Σύλβια Οκαλίοβα

Η βαθυστόχαστη συγγραφέας Σύλβια Οκαλίοβα

Η Σύλβια Οκαλίοβα είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας. Δούλεψε επίσης και ως μεταφράστρια στην Πρεσβεία της Σλοβακίας στην Αθήνα. Γεννήθηκε στη Σλοβακία και ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Είναι παντρεμένη με Έλληνα και έχουν μια κόρη.

Η Σύλβια Οκαλίοβα είναι ανήσυχο πνεύμα γεμάτη προβληματισμούς για την κοινωνία και τον άνθρωπο. Πιστεύει και θέλει έναν καλύτερο κόσμο από αυτόν που ζούμε. Μελετημένη και βαθυστόχαστη έχει γράψει επτά βιβλία.

Πολυγραφότατη έχει γράψει εννέα βιβλία, νουβέλες, μυθιστόρημα και παιδικά βιβλία.

Έχει εκδώσει τρία βιβλία και το τέταρτο είναι υπό έκδοση.

Τα βιβλία που έχει εκδώσει είναι: Περιπέτειες στο φανταστικό κάστρο (Ελληνικά γράμματα), Ζάπινγκ σε ιδέες του μέλλοντος (ΚΨΜ), Την πρώτη φορά.. (Σύγχρονοι ορίζοντες).

Το βιβλίο «Ο καινούργιος άνθρωπος είναι βαθιά ερωτευμένος» ήταν αυτοέκδοση από το Δελφίνι. Θα το εκδώσει ξανά με τίτλο «Ερωτευμένος ίσων μεγαλοφυής».

Έχει κάνει επίσης με επιτυχία μεταφράσεις βιβλίων από τη μητρική της γλώσσα στα Ελληνικά.

Έχει μεταφράσει τα βιβλία: Μαϊμούδες από το ράφι μας Κρίστα Μπέντοβα (Παττάκης),

Παραμύθια από την Σλοβακία (Απόπειρα), και Σκιές στην Αθήνα Μ. Ανδρουλάκης (Ιρις Σλοβακία).

Δείτε την ιστοσελίδα της: Η καμήλα στον Παράδεισο

Οι Αρμενοκύπριοι στις κάλπες

Γράφει ο

Αλέξανδρος-Μιχαήλ Χατζηλύρας

Από τη Λευκωσία

katoomba@cytanet.com.cy

Όπως και τα υπόλοιπα μέλη της ελληνοκυπριακής κοινότητας, οι Αρμενοκύπριοι εκλογείς εξάσκησαν το δικαίωμα ψήφου στις προεδρικές, βουλευτικές, δημοτικές και κοινοτικές εκλογές, τις ευρωεκλογές, τα δημοτικά δημοψηφίσματα και το δημοψήφισμα για το Σχέδιο Ανάν. Πριν από την τροποποίηση του Άρθρου 63 του Συντάγματος με το Νόμο 106(Ι)/1996, οι εκλογείς έπρεπε να είχαν συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας τους.

* * * * *

Με βάση το Άρθρο 2 § 3 του Συντάγματος, οι Αρμένιοι, οι Μαρωνίτες και οι Λατίνοι αναγνωρίστηκαν ως «θρησκευτικές ομάδες» και έπρεπε «εντός τριών μηνών από της ημερομηνίας έναρξης της ισχύος του Συντάγματος (16/08/1960)» να επιλέξουν την «ελληνική» ή την «τουρκική» κοινότητα. Έτσι, ψηφίστηκε ο Νόμος 7/1960, ο οποίος όρισε τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος επιλογής την Κυριακή, 13 Νοεμβρίου 1960 (08:00-12:00 & 14:00-16:00). Ως εκλογικά κέντρα ορίστηκαν τα Αρμένικα Σχολεία σε Λευκωσία, Λάρνακα, Αμμόχωστο και Λεμεσό (το τελευταίο και για όσους ζούσαν στην Πάφο) και το Διοικητήριο της Κερύνειας. Στο δημοψήφισμα αυτό, που σφράγισε το πολιτικό μέλλον της κοινότητας για τις επερχόμενες γενιές, οι Αρμενοκύπριοι – όπως και οι Μαρωνιτοκύπριοι και οι Λατινοκύπριοι – με συντριπτική πλειοψηφία επέλεξαν να ανήκουν στην ομόθρησκη ελληνοκυπριακή κοινότητα, ως εξής: 737 στη Λευκωσία, 203 στη Λάρνακα, 69 στη Λεμεσό, 64 στην Αμμόχωστο και 4 στην Κερύνεια (μόνο 4 στη Λευκωσία και 1 στη Λάρνακα επέλεξαν την Τ/Κ κοινότητα). Η αριθμητική διαφορά μεταξύ των 1.082 Αρμενίων που ψήφισαν στο δημοψήφισμα και των 2.274 που ψήφισαν στις εκλογές εξηγείται με το Άρθρο 2 § 7α του Συντάγματος: «η ύπανδρος γυνή ανήκει εις την κοινότητα του συζύγου αυτής», στην οποία ανήκει και «το αρσενικό ή θηλυκό τέκνο που δεν συμπλήρωσε το εικοστό πρώτο έτος της ηλικίας του» (Άρθρο 2 § 7β).

Επιπλέον, με βάση το Άρθρο 109 του Συντάγματος, «κάθε θρησκευτική ομάδα … δικαιούται όπως αντιπροσωπεύεται στην Κοινοτική Συνέλευση της κοινότητας, την οποία η ομάδα έχει επιλέξει, … με μέλος ή μέλη της θρησκευτικής ομάδας που εκλέγονται από αυτήν». Έτσι, ένας Αρμένιος και ένας Λατίνος συμμετείχαν στα εκ Λευκωσίας μέλη της Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης (ΕΚΣ), ενώ στα εκ Κυρηνείας μέλη συμμετείχε ένας Μαρωνίτης (Αποικιακός Νόμος 6/1960 και Νόμος Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης 8/1960). Οι δύο Κοινοτικές Συνελεύσεις δρούσαν ως ένα είδος Κάτω Βουλής, με αρμοδιότητα για όλα τα θρησκευτικά, εκπαιδευτικά, μορφωτικά, διδακτικά και άλλα κοινοτικής φύσεως θέματα (Άρθρο 87). Με την αυτοδιάλυση της ΕΚΣ και τη μεταβίβαση των νομοθετικών της αρμοδιοτήτων στη Βουλή (Νόμος 12/1965), οι τρεις Εκπρόσωποι μεταφέρθηκαν στη Βουλή των Αντιπροσώπων.

Οι πρώτες ιστορικές εκλογές για το Αρμένιο μέλος της ΕΚΣ διεξήχθησαν το 1960. Καθώς στις πέντε μεγαλύτερες επαρχίες ο αριθμός των υποψηφίων ήταν ίσος με τον αριθμό των εδρών της ΕΚΣ, το Πατριωτικό Μέτωπο (που στις 31 Ιουλίου 1960 είχε καταλάβει τις 30 από τις 35 Ε/Κ έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων) αποφάσισε όπως διεξαχθούν κανονικές εκλογές για τα εκ Κυρηνείας μέλη της ΕΚΣ την Κυριακή, 7 Αυγούστου και εσωτερικές εκλογές για το Αρμένιο μέλους της ΕΚΣ, ούτως ώστε αυτό να μπορέσει να ανακηρυχθεί μαζί με τα άλλα εκ Λευκωσίας μέλη το Σάββατο. Οι Αρμένιοι αποφασίστηκε όπως αντιπροσωπεύονται στην ΕΚΣ προ του δημοψηφίσματος επιλογής βάσει του Αποικιακού Νόμου 36/1959, ο οποίος όρισε ότι τα μέλη της Αρμενικής, Μαρωνιτικής ή Λατινικής Εκκλησίας θα εγγράφονταν στον ελληνικό εκλογικό κατάλογο.

Οι αντίπαλοι τότε ήσαν δύο: ο επιχειρηματίας Μπερτζ Τιλμπιάν (Λάρνακα, 11/02/1922 – Λευκωσία, 19/11/1979) και ο Διευθυντής της Υδατοπρομήθειας Βαχράμ Λεβονιάν (Λευκωσία, 12/10/1896 – Λονδίνο, 12/08/1976). Ο Τιλμπιάν υποστηρίχθηκε από το Αρμενοκυπριακό Πατριωτικό Μέτωπο (Gibrahay Hayrenaser Djagad), ενώ ο Λεβονιάν από το Εθνικό Μέτωπο (Azkayin Djagad) και την Αρμενική Εθναρχία. Την υποψηφιότητα Τιλμπιάν πρότεινε ο Καπριέλ Σιμονιάν και υποστήριξε ο Αράμ Ουζουνιάν, ενώ το Λεβονιάν πρότεινε ο Οχαννές Σιακαριάν και υποστήριξε ο Μελίκ Μελικιάν. Αφού η συλλογή υπογραφών δεν έφερε αποτέλεσμα (26 Ιουλίου 1960), συμφωνήθηκε η διεξαγωγή ψηφοφορίας υπό την επίβλεψη του Ελληνικού Πατριωτικού Μετώπου την Παρασκευή, 5 Αυγούστου 1960 (μεταξύ 08:00-19:00) στα «Αρμένικα Δημοτικά Σχολεία διά τας πόλεις Λευκωσίας, Λεμεσού, Βαρωσίων και Λάρνακος» και το Δημοτικό Σχολείο Πεδουλά «διά τους διαμένοντας εις τα θέρετρα Αρμένιους». Εν μέσω πρωτοφανούς ενθουσιασμού και με προσέλευση πέραν του 99%, ψήφισαν 2.274 άτομα και νικητής αναδείχθηκε ο Τιλμπιάν με 1.364 ψήφους (60,49%) έναντι του Λεβονιάν με 891 (39,51%).

Οι επόμενες εκλογές έγιναν στις 19 Ιουλίου 1970 (06:30-12:00 & 13:00-18:00), μεταξύ του οδοντίατρου Δρ. Αντρανίκ Λ. Αστζιάν (Ταρσός, 27/12/1918 – Λευκωσία, 01/02/1997) και του Μπερτζ Τιλμπιάν. Τον μεν Αστζιάν υποστήριξε το Εθνικό Μέτωπο Συμφιλίωσης (Azkayin Hamerashkhoutian Djagad), τον δε Τιλμπιάν το Ενωμένο Αρμενοκυπριακό Μέτωπο (Gibrahay Miatsial Djagad, ΕνΑM). Την υποψηφιότητα Αστζιάν πρότεινε ο Μπερτζ Α. Κεβορκιάν και υποστήριξε ο Βαχάν Μαχτεσιάν, ενώ τον Τιλμπιάν πρότεινε ο Αράμ Ουζουνιάν και υποστήριξε ο Εντμόντ Τορικιάν. Ως εκλογικά κέντρα ορίστηκαν το Δημοτικό Σχολείο Αγίου Ανδρέα (Λευκωσία), το Αρμενικό Δημοτικό Σχολείο (Λεμεσός), η Επαρχιακή Διοίκηση (Λάρνακα και Αμμόχωστος) και η Εμπορική Σχολή (Κερύνεια). Από τους 1.251 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.060 και νικητής κηρύχθηκε ο Δρ. Αστζιάν με 590 ψήφους (56,30%) έναντι του Τιλμπιάν με 458 (43,70%).

Εκλογές είχαμε ξανά στις 3 Οκτωβρίου 1976 (06:30-12:00 & 13:00-18:00), ανάμεσα στο Δρ. Αντρανίκ Λ. Αστζιάν και τον επιχειρηματία Αράμ Καλαϊτζιάν (Λάρνακα, 3/10/1936 – 10/09/1995). Τον Αστζιάν υποστήριξε το Εθνικό Αρμενοκυπριακό Μέτωπο (Gibrahay Azkayin Djagad, ΕθΑΜ), ενώ τον Καλαϊτζιάν το ΕνΑM. Την υποψηφιότητα Αστζιάν πρότεινε ο Καραμπέτ Ιντζιρτζιάν και υποστήριξε ο Μανουέλ Κουγιουμτζιάν, ενώ τον Καλαϊτζιάν πρότεινε ο Μπερτζ Τιλμπιάν και υποστήριξε ο Καλούστ Εκμεκτζιάν. Εκλογικά κέντρα ήσαν το Δημοτικό Μέγαρο (Λευκωσία), το Επαρχιακό Γραφείο Εργασίας (Λάρνακα) και το Δημοτικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από τους 1.385 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.211 και νικητής ανακηρύχθηκε ο Δρ. Αστζιάν με 612 ψήφους (50,96%) έναντι του Καλαϊτζιάν με 589 (49,04%).

Οι επόμενες εκλογές θα διεξάγονταν στις 27 Σεπτεμβρίου 1981. Ωστόσο, λόγω του ότι 147 άτομα, που ήσαν εγγεγραμμένα στους εκλογικούς καταλόγους, δεν είχαν αποκτήσει με τις προβλεπόμενες διαδικασίες την κυπριακή υπηκοότητα, αποφασίστηκε η αναβολή των εκλογών και η διεξαγωγή τους στις 14 Μαρτίου 1982 (06:30-12:00 & 13:00-18:00). Ανθυποψήφιοι ήσαν ο Αράμ Καλαϊτζιάν και ο Δρ. Αντρανίκ Λ. Αστζιάν. Τον μεν Καλαϊτζιάν υποστήριξε το ΕνΑΜ, τον δε Αστζιάν το ΕθΑΜ. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν οι Καραμπέτ Τσιοπουριάν και Χαρουτιούν Ντεντεγιάν και υποστήριξαν οι Χάικ Νισιανιάν και Καλούστ Εκμεκτζιάν, ενώ τον Αστζιάν πρότειναν οι Μπερτζ Α. Κεβορκιάν και Ναζαρέτ Αϊνετζιάν και υποστήριξαν οι Ντικράν Μπογιατζιάν και Μανουέλ Κουγιουμτζιάν. Ως εκλογικά κέντρα ορίστηκαν το Δημοτικό Μέγαρο (Λευκωσία), το Επαρχιακό Γραφείο Εργασίας (Λάρνακα) και το Δημοτικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από τους 1.450 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.348 και νικητής αναδείχθηκε ο Καλαϊτζιάν με 771 ψήφους (58,36%) έναντι του Αστζιάν με 550 (41,64%).

Οι επόμενες εκλογές έλαβαν χώρα στις 13 Ιουλίου 1986 (06:30-12:00 & 13:00-18:00) ανάμεσα στον Αράμ Καλαϊτζιάν και την Άννα Αστζιάν (Αθήνα, 22/04/1933). Τον μεν Καλαϊτζιάν υποστήριξαν το Ενωμένο Μέτωπο Συμφιλίωσης (Miatsial Hamerashkhoutian Djagad, ΕΜΣ) και το κόμμα Τασνακτσουτιούν (ARF), ενώ την ανεξάρτητη Αστζιάν το ΕθΑΜ. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν οι Καραμπέτ Τσιοπουριάν και Χάικ Νισιανιάν και υποστήριξαν οι Χαρουτιούν Ντεντεγιάν και Καλούστ Εκμεκτζιάν, ενώ την Αστζιάν πρότειναν η Έφη Μαχτεσιάν και ο Μοβσές Μακαμιάν και υποστήριξαν οι Ντιράν ντερ Αβεντισιάν και Μαρτίκ Μοσντιτσιάν. Εκλογικά κέντρα ήταν το Δημοτικό Σχολείο Αγίου Ανδρέα (Λευκωσία), η Επαρχιακή Διοίκηση (Λάρνακα) και το Δημοτικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από τους 1.501 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.301 και νικητής ήταν ο Καλαϊτζιάν με 792 ψήφους (65,08%) έναντι της Αστζιάν με 425 (34,92%).

Εκλογές ξανά διενεργήθηκαν στις 19 Μαΐου 1991 (06:30-12:00 & 13:00-18:00) μεταξύ του Αράμ Καλαϊτζιάν και της Άννας Αστζιάν. Ο Καλαϊτζιάν υποστηρίχθηκε από το ΕΜΣ, ενώ η ανεξάρτητη Αστζιάν από το ΕθΑΜ. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν η Ακαμπί Εκμεκτζιάν και ο Βαχάκν Αταμιάν και υποστήριξαν οι Κεβόρκ Ντιτονιάν και Καραμπέτ Τσιοπουριάν, ενώ την Αστζιάν πρότειναν οι Σαρκίς ντερ Αβεντισιάν και Ζιράιρ Καραγκεοζιάν και υποστήριξαν η Αγαβνί Σαριάν και ο Οχαννές Οχαννεσιάν. Ως εκλογικά κέντρα ορίστηκαν το Λύκειο Κύκκου Α’ (Λευκωσία), η Επαρχιακή Διοίκηση (Λάρνακα) και το Αρμενικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από τους 1.564 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.370 και νικητής κηρύχθηκε ο Καλαϊτζιάν με 875 ψήφους (67,00%) έναντι της Αστζιάν με 431 (33,00%). Βάσει του Νόμου 70/1986, από το 1991 οι εκλογές για ανάδειξη των Εκπροσώπων διενεργούνται ταυτόχρονα και παράλληλα με τις βουλευτικές εκλογές.

Λόγω του θανάτου του Αράμ Καλαϊτζιάν, διεξάχθηκε αναπληρωματική εκλογή στις 22 Οκτωβρίου 1995 (06:30-12:00 & 13:00-18:00) μεταξύ του επιχειρηματία Πετρός Καλαϊτζιάν (Λάρνακα, 18/08/1934 – 01/09/2005) και του ανώτερου λειτουργού στο Κέντρο Παραγωγικότητας Κεβόρκ Μαχτεσιάν (Λευκωσία, 17/08/1940). Τον μεν Καλαϊτζιάν υποστήριξε το ΕΜΣ, ενώ τον ανεξάρτητο Μαχτεσιάν υποστηριξε το ARF. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν η Ακαμπί Εκμεκτζιάν και ο Τζωρτζ ντερ Παρτόγ και υποστήριξαν οι Χακόπ Καραογλανιάν και Ταβίτ Σιαχαμπιάν, ενώ το Μαχτεσιάν πρότειναν οι Βαρτκές Μαχτεσιάν και Άρτο Τελλαλιάν και υποστήριξαν οι Ναζαρέτ Αϊνετζιάν και Μεγκερντίτς Κουγιουμτζιάν. Εκλογικά κέντρα λειτούργησαν στη Σχολή Τυφλών (Λευκωσία), το Δημοτικό Σχολείο Καλογερά (Λάρνακα) και την Επαρχιακή Διοίκηση (Λεμεσός). Από τους 1.666 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.454 και νικητής αναδείχθηκε ο Καλαϊτζιάν με 849 ψήφους (60,34%) έναντι του Μαχτεσιάν με 558 (39,66%).

Οι επόμενες εκλογές έλαβαν χώρα στις 26 Μαΐου 1996 (06:30-12:00 & 13:00-18:00) μεταξύ του Πετρός Καλαϊτζιάν και της Άννας Αστζιάν. Τον Καλαϊτζιάν υποστήριξε το ΕΜΣ, ενώ η Αστζιάν κατέβηκε ανεξάρτητη. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν ο Τζωρτζ ντερ Παρτόγ και η Ακαμπί Εκμεκτζιάν και υποστήριξαν οι Χακόπ Καραογλανιάν και Ταβίτ Σιαχαμπιάν, ενώ την Αστζιάν πρότειναν ο Χακόπ Τζερετζιάν και Πετρός Κασπαριάν και υποστήριξαν οι Σαρκίς Εοτζουριάν και Μανούκ Μεγκερντιτσιάν. Ως εκλογικά κέντρα χρησιμοποιήθηκαν το Λύκειο Κύκκου Α’ (Λευκωσία), το Γραφείο Διαχείρισης Τ/Κ Περιουσιών (Λάρνακα) και το Δημοτικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από τους 1.660 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.454 και νικητής ανακηρύχθηκε ο Καλαϊτζιάν με 997 ψήφους (73,91%) έναντι της Αστζιάν με 352 (26,09%).

Εκλογές ξανά είχαμε στις 27 Μαΐου 2001 (07:00-12:00 & 13:00-17:00) μεταξύ του Πετρός Καλαϊτζιάν και του νεφρολόγου Δρ. Καραμπέτ Κάσιο-Καζαντζιάν (Συρία, 21/08/1941). Τον Καλαϊτζιάν υποστήριξε το ΕΜΣ, ενώ τον ανεξάρτητο Καζαντζιάν το ARF. Την υποψηφιότητα Καλαϊτζιάν πρότειναν οι Τζωρτζ ντερ Παρτόγ και Χακόπ Καραογλανιάν και υποστήριξαν οι Ταβίτ Σιαχαμπιάν και Γκαρμπίς Κασαρτζιάν, ενώ τον Καζαντζιάν πρότειναν οι Πετρός Σιαμμασιάν και Λεβόν Ναχικιάν και υποστήριξαν ο Αράμ-Σεμπούχ Ταβιτιάν και η Φημή Κωστανιάν. Εκλογικά κέντρα ήσαν το Ενιαίο Λύκειο Κύκκου Β’ (Λευκωσία), το Γραφείο Διαχείρισης Τ/Κ Περιουσιών (Λάρνακα) και το Δημοτικό Σχολείο Ναρέκ (Λεμεσός). Από 1.828 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν 1.562 και νικητής κηρύχθηκε ο Καλαϊτζιάν με 857 ψήφους (57,13%) έναντι του Καζαντζιάν με 643 (42,87%).

Λόγω του θανάτου του Πετρός Καλαϊτζιάν, διενεργήθηκαν αναπληρωματικές εκλογές στις 9 Οκτωβρίου 2005 (07:00-12:00 & 13:00-17:00) μεταξύ του παθολόγου Δρ. Βαχάκν Αταμιάν (Λευκωσία, 20/11/1957), του οδοντίατρου Δρ. Αντρανίκ Α. Αστζιάν (Λευκωσία, 09/05/1972) και του επιχειρηματία Παρσέχ Ζαρταριάν (Λευκωσία, 27/01/1960). Τον Αταμιάν υποστήριξε το ΕΜΣ, τα κόμματα Ραμγκαβάρ και Χεντσακιάν και το κίνημα Στεπαν Σιαχουμιάν, τον Αστζιάν το ARF και οι συμπορευόμενές του οργανώσεις, ενώ ο Ζαρταριάν κατέβηκε ανεξάρτητος. Την υποψηφιότητα Αταμιάν πρότειναν ο Ταβίτ Σιαχαμπιάν και η Αυγή Ντεμιρτζιάν και υποστήριξαν οι Στέφανος Καμακιάν και Μερουζάν Σαρκισιάν, τον Αστζιάν πρότειναν οι Καραμπέτ Κάσιο-Καζαντζιάν και Σιακέ Κασπαριάν και υποστήριξαν οι Αράμ-Σεμπούχ Ταβιτιάν και Κρικόρ-Οχαννές Μεγκερντιτσιάν, ενώ το Ζαρταριάν πρότειναν ο Γκάρο και η Μπέττυ Ζαρταριάν και υποστήριξαν ο Τζωρτζ και η Αναχίτ Ζαρταριάν. Ως εκλογικά κέντρα χρησιμοποιήθηκαν το Σχολείο Ναρέκ (Λευκωσία) και η Επαρχιακή Διοίκηση (Λάρνακα και Λεμεσός). Από τους 1.928 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.538 και νικητής αναδείχθηκε ο Δρ. Αταμιάν με 769 ψήφους (52,03%) έναντι του Δρος Αστζιάν με 649 (43,91%) και του Ζαρταριάν με 60 (4,12%).

Οι τελευταίες εκλογές έγιναν στις 21 Μαΐου 2006 (07:00-12:00 & 13:00-17:00) μεταξύ του επιχειρηματία Βαρτκές Μαχτεσιάν (Λευκωσία, 13/11/1950) και του Δρ. Βαχάκν Αταμιάν. Τον ανεξάρτητο Μαχτεσιάν υποστήριξε η παράταξη του ARF, ενώ τον Αταμιάν η παράταξη του AGBU. Την υποψηφιότητα Μαχτεσιάν πρότειναν οι Γεγιά Μπογιατζιάν και Απραχάμ Γιακουπιάν και υποστήριξαν οι Αλμπέρτ Τουτουντζιάν και Αντρανίκ Αστζιάν, ενώ τον Αταμιάν πρότειναν ο Ταβίτ Σιαχαμπιάν και η Αυγή Ντεμιρτζιάν και υποστήριξαν ο Στέφανος Καμακιάν και η Ακαμπί Εκμεκτζιάν. Εκλογικά κέντρα λειτούργησαν στα Σχολεία Ναρέκ (Λευκωσία και Λεμεσός) και το Β’ Δημοτικό Σχολείο Αγίου Λαζάρου (Λάρνακα), ενώ συστάθηκε και ειδικό εκλογικό κέντρο στις Κεντρικές Φυλακές. Από τους 2.041 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, ψήφισαν οι 1.762 και νικητής ανακηρύχθηκε ο Βαρτκές Μαχτεσιάν με 899 ψήφους (52,60%) έναντι του Αταμιάν με 810 (47,40%).

Αλέξανδρος-Μιχαήλ Χατζηλύρας

katoomba@cytanet.com.cy 

Ευχαριστώ θερμά τους: Βαχάν και Σιμόν Αϊνετζιάν, Δρ. Αντρανίκ Αστζιάν, Δημήτρη Δημητρίου, Ελίζ Κεσισιάν, Βάσο Κωνσταντίνου, Λεβόν Λεβονιάν, Μυρούλα Μαππούρα, Ντορήν Ναχαμπεντιάν, Γαβριέλλα Πετρίδου, Έρινα Χαραλάμπους, Σάββα Χριστοδούλου, Αρμενική Μητρόπολη Κύπρου, Βιβλιοθήκες Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κύπρου & Υπουργείου Οικονομικών, Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών, Υπηρεσία Εκλογών.

• 05/08/1960 Τιλμπιάν Λεβονιάν
• Λευκωσία 856 530
• Λάρνακα 220 182
• Λεμεσός 138 51
• Αμμόχωστος 76 21
• Πεδουλάς 74 107
• 19/07/1970 Αστζιάν Τιλμπιάν
• Λευκωσία 409 313
• Λάρνακα 107 80
• Λεμεσός 45 46
• Αμμόχωστος 26 16
• Κερύνεια 3 3
• 03/10/1976 Αστζιάν Καλαϊτζιάν
• Λευκωσία 432 447
• Λάρνακα 180 142
• Λεμεσός
• 14/03/1982 Καλαϊτζιάν Αστζιάν
• Λευκωσία 461 404
• Λάρνακα 195 96
• Λεμεσός 115 50
• 13/07/1986 Καλαϊτζιάν Αστζιάν
• Λευκωσία 482 295
• Λάρνακα 177 90
• Λεμεσός 133 40
• 19/05/1991 Καλαϊτζιάν Αστζιάν
• Λευκωσία 565 292
• Λάρνακα 189 87
• Λεμεσός 121 52
• 22/10/1995 Καλαϊτζιάν Μαχτεσιάν
• Λευκωσία 551 369
• Λάρνακα 182 105
• Λεμεσός 116 84
• 26/05/1996 Καλαϊτζιάν Αστζιάν
• Λευκωσία 637 254
• Λάρνακα 213 48
• Λεμεσός 147 50
• 27/05/2001 Καλαϊτζιάν Καζαντζιάν
• Λευκωσία 549 421
• Λάρνακα 190 125
• Λεμεσός 118 97
• 09/10/2005 Αταμιάν Αστζιάν Ζαρταριάν
• Λευκωσία 496 420 41
• Λάρνακα 160 140 6
• Λεμεσός 113 89 13
• 21/05/2006 Μαχτεσιάν Αταμιάν
• Λευκωσία 576 524
• Λάρνακα 183 162
• Λεμεσός 140 124

Η Αρμενική κοινότητα στην Κύπρο

Ο θεσμός του εκπροσώπου της Αρμενικής Κοινότητας στη Βουλή

Γράφει ο

Αλέξανδρος-Μιχαήλ Χατζηλύρας

Από τη Λευκωσία

katoomba@cytanet.com.cy

Στα προηγούμενα μας άρθρα αναφερθήκαμε στις συνταγματικές και νομικές διατάξεις που σχετίζονται με την αρμενοκυπριακή κοινότητα, η οποία με βάση το Άρθρο 2 § 3 του Συντάγματος αναγνωρίστηκε ως «θρησκευτική ομάδα», και επέλεξε με δημοψήφισμα (13/11/1960) να ανήκει στην ελληνοκυπριακή κοινότητα. Με βάση το Άρθρο 109, «Κάθε θρησκευτική ομάδα … αντιπροσωπεύεται στην Κοινοτική Συνέλευση … με μέλος ή μέλη της θρησκευτικής ομάδας που εκλέγονται από αυτήν». Έτσι, ένας Αρμένιος και ένας Λατίνος συμμετείχαν στα εκ Λευκωσίας μέλη της Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης, ενώ στα εκ Κυρηνείας μέλη συμμετείχε ένας Μαρωνίτης (Αποικιακός Νόμος 6/1960 και Νόμος Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης 8/1960). Οι δύο Κοινοτικές Συνελεύσεις δρούσαν ως ένα είδος Κάτω Βουλής, με αρμοδιότητα σε όλα τα θρησκευτικά, εκπαιδευτικά, μορφωτικά, διδακτικά και άλλα κοινοτικής φύσεως θέματα (Άρθρο 87).

Με την αποχώρηση των Τουρκοκυπρίων από το συνεταιρισμό της Κυπριακής Δημοκρατίας και την de facto κατάργηση της Τουρκικής Κοινοτικής Συνέλευσης, η Ελληνική Κοινοτική Συνέλευση αυτοδιαλύθηκε και στις 25/03/1965 αποφασίστηκε η μεταβίβαση των νομοθετικών εξουσιών της στη Βουλή των Αντιπροσώπων και των εκτελεστικών της εξουσιών στο νεοσύστατο Υπουργείο Παιδείας, το Υπουργικό Συμβούλιο και αλλού (Νόμος 12/1965). Με βάση το άρθρο 10 του προαναφερόμενου Νόμου, οι Εκπρόσωποι των θρησκευτικών ομάδων συνέχισαν να εκπροσωπούν την οικεία τους ομάδα αναφορικά με θέματα της αρμοδιότητας της συνέλευσής τους, με δικαίωμα να θέτουν τις απόψεις τους για ζητήματα που αφορούσαν τις ομάδες τους, ενώ η Βουλή των Αντιπροσώπων ζητούσε την άποψή τους προτού νομοθετήσει επί σχετικών θεμάτων.

Η θητεία των Εκπροσώπων ανανεωνόταν ετησίως για μια πενταετία (Νόμοι 45/1965, 49/1966, 50/1967, 87/1968, 58/1969), όπως ακριβώς και με τους άλλους Βουλευτές, με αποτέλεσμα να υπηρετήσουν για δέκα (10) χρόνια. Ο Νόμος 58/1970 προβλέπει ότι τα μέλη των τριών θρησκευτικών ομάδων εκλέγουν από ένα μέλος τους που τις Εκπροσωπεί, χωρίς ωστόσο αναφορά στην ολομέλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων. Από το 1970, οι Εκπρόσωποι είναι μόνιμα μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Παιδείας, με δικαίωμα λόγου αλλά όχι ψήφου, και η διάρκεια της θητείας τους είναι πέντε (5) χρόνια. Ωστόσο, ως αποτέλεσμα τεχνικών δυσκολιών, η θητεία των Εκπροσώπων παρατάθηκε για ένα έτος (Νόμος 30/1975) και για μερικούς μήνες (Νόμος 26/1976), όπως έγινε και με τη θητεία των άλλων Βουλευτών.

Με το Νόμο 38/1976 διασφαλίστηκε ότι οι θρησκευτικές ομάδες θα εκλέγουν από ένα μέλος που θα τις εκπροσωπεί στη Βουλή, το οποίο και συμμετέχει στην ολομέλεια της Βουλής, χωρίς ωστόσο δικαίωμα ψήφου. Σύμφωνα με το Νόμο 41/1981, προνοείται ρητά ότι οι διατάξεις του εκλογικού νόμου εφαρμόζονται και στην εκλογή των Εκπροσώπων. Λόγω τεχνικών δυσκολιών στη διεξαγωγή εκλογών για την αρμενική θρησκευτική ομάδα ειδικά, είχε παραταθεί για μερικούς μήνες η θητεία του τότε Εκπροσώπου Δρ. Αντρανίκ Λ. Αστζιάν (Νόμος 53/1981). Βάσει του Νόμου 70/1986, αποφασίστηκε ότι οι εκλογές για ανάδειξη των Εκπροσώπων των θρησκευτικών ομάδων διενεργούνται ταυτόχρονα και παράλληλα με τις βουλευτικές εκλογές, και ότι η θητεία των Εκπροσώπων ταυτίζεται με τη θητεία των Βουλευτών, αρχής γενομένης από το 1991.

* * * * *

Οι Εκπρόσωποι των θρησκευτικών ομάδων δρουν ως σύνδεσμοι μεταξύ των κοινοτήτων και του κράτους, και είναι επικεφαλής όλων των σχετιζόμενων με την ομάδα τους ζητημάτων. Η συμμετοχή τους είναι πενταετούς διάρκειας και έχει συμβουλευτικό χαρακτήρα, αφού αν και μπορούν να εκφράζουν τις απόψεις τους για θέματα που σχετίζονται με την ομάδα τους, δεν έχουν δικαίωμα ψήφου και ελάχιστες είναι οι φορές τις οποίες ο Εκπρόσωπος λαμβάνει το λόγο. Ειδικά στην περίπτωση των Αρμενίων, τουλάχιστον από το 1975, ο εκάστοτε Εκπρόσωπος εκφωνεί λόγο στη συνεδρίαση κοντά στις 24 Απριλίου• μάλιστα, ο αείμνηστος Δρ. Αντρανίκ Λ. Αστζιάν κατέθεσε ο ίδιος το Ψήφισμα 36/1975, για τα 60χρονα της Γενοκτονίας, το οποίο έγινε δεκτό ομόφωνα.

Ο ρόλος, δυστυχώς, των Εκπροσώπων είναι εικονικός, και διακοσμητικός, αφού συχνά λαμβάνονται αποφάσεις αγνοώντας τους. Η μεταφορά τους στα έδρανα της Βουλής, χωρίς όμως το δικαίωμα ψήφου, υπήρξε αρνητική εξέλιξη. Κατά την άποψή μας, θα πρέπει να τους δοθεί το δικαίωμα να μπορούν να καταθέτουν και να ψηφίζουν προτάσεις νόμου για θέματα τα οποία υπάγονταν στις αρμοδιότητες της ελληνικής κοινοτικής συνέλευσης και αφορούν άμεσα και συγκεκριμένα την ομάδα τους, έτσι ώστε να αποφευχθεί η πιθανότητα θετικής διάκρισης υπέρ των μελών των θρησκευτικών ομάδων και διπλής εκπροσώπησής τους στα έδρανα της Βουλής των Αντιπροσώπων.

Οι Εκπρόσωποι απολαμβάνουν των ίδιων προνομίων με τους υπόλοιπους Βουλευτές (ανεύθυνο, ασυλία, χρηματική αποζημίωση, φοροαπαλλαγές κτλ), συμμετέχουν στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Παιδείας και παρευρίσκονται στις συνεδριάσεις της ολομέλειας. Τα απαιτούμενα κριτήρια για υπηρεσία στο θεσμό του Εκπροσώπου έχουν ως εξής: α) να είναι μέλος της αρμενικής θρησκευτικής ομάδας (άρα και μέλος της ελληνοκυπριακής κοινότητας) β) να έχει συμπληρώσει το 25ο έτος της ηλικίας του [Νόμος 96(I)1995] γ) να μην έχει καταδικαστεί για αδίκημα ατιμωτικό ή ηθικής αισχρότητας και να μην έχει στερηθεί της εκλογιμότητας από αρμόδιο δικαστήριο δ) να μην πάσχει από διανοητική νόσο που τον καθιστά ανίκανο στην εκτέλεση των καθηκόντων του ε) να μην είναι Υπουργός, Δικαστής, Βουλευτής, Δήμαρχος ή δημοτικός σύμβουλος, μέλος των ενόπλων δυνάμεων ή των δυνάμεων ασφαλείας ή της δημόσιας υπηρεσίας.

Όσον αφορά την αποζημίωση των Εκπροσώπων, αυτή πάντοτε ήταν αντίστοιχη με αυτή των υπολοίπων Βουλευτών: με βάση το Νόμο Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης 9/1960, αμείβονταν ετησίως με £600 και είχαν ετήσιο επίδομα παραστάσεως £240. Ο Νόμος 58/1970 όρισε τις μηνιαίες αποδοχές τους σε £75, χωρίς αναφορά σε επίδομα παραστάσεως και οδοιπορικών. Ο Νόμος 39/1976 όρισε ετήσιες αποδοχές £1.680 και ετήσιο επίδομα παραστάσεως και οδοιπορικών £960. Ο Νόμος 45/1983 όρισε τιμαριθμικές αναπροσαρμογές στις ετήσιες αποδοχές και το ετήσιο επίδομα, καθώς και δέκατο τρίτο μισθό ίσο με το 1/12 των αποδοχών. Ο Νόμος 230/1990 καθόρισε ετήσιες αποδοχές £7.800 (συν τιμαριθμική αναπροσαρμογή), δέκατο τρίτο μισθό και ετήσιο επίδομα παραστάσεως £5.400. Με το Νόμο 111(I)/1995 οι ετήσιες αποδοχές αυξήθηκαν σε £12.000, το ετήσιο επίδομα παραστάσεως αυξήθηκε στις £7.200 και προστέθηκε ετήσιο επίδομα £3.600 για γραμματειακές υπηρεσίες. Η τελευταία αναπροσαρμογή έγινε με το Νόμο 88(I)/2006: οι ετήσιες αποδοχές και ο 13ος μισθός παρέμειναν όπως είχαν, το ετήσιο επίδομα παραστάσεως αυξήθηκε στις £12.000/€20.503, ενώ το επίδομα γραμματειακών υπηρεσιών αυξήθηκε στις £7.200/€12.302.

Ο Εκπρόσωπος (όπως και οι υπόλοιποι Βουλευτές) δικαιούται: γραφείο στη Βουλή και κοινοβουλευτικό συνεργάτη, αφορολόγητο όχημα μέχρι είκοσι (20) άλογα, ανάλογη σύνταξη [Νόμοι 136/1990, 47(I)/1996 και 112(I)/2005], καθώς και η σύζυγός του σύνταξη χηρείας [Νόμος 39(I)/1996]. Επιπλέον, είναι ex officio μέλος της Θρονικής Συμβουλίου της Αρμενικής Εθναρχίας, διαβουλεύεται με τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού σχετικά με την εισήγηση του τελευταίου στο Υπουργικό Συμβούλιο για το διορισμό του προέδρου και των μελών της Σχολικής Εφορείας Αρμενικών Σχολείων [Νόμος 103(I)/1999], και συμμετέχει στη Συμβουλευτική Επιτροπή Ιδιωτικής Εκπαίδευσης του Υπουργείου Παιδείας (Νόμος 5/1971). Ωστόσο, παρά τα προνόμια που φαίνεται να απολαμβάνει ο εκάστοτε Εκπρόσωπος, θα πρέπει όλοι να θυμόμαστε και τις διάφορες καθημερινές δυσκολίες και υποχρεώσεις που έχει, τις έγνοιες και τις ανησυχίες που βιώνει, και κυρίως την ευθύνη που έχει συνεχώς προς ολόκληρη την κοινότητα.

Αλέξανδρος-Μιχαήλ Χατζηλύρας

katoomba@cytanet.com.cy

Το άρθρο αυτό αφιερώνεται στο νυν και τους πρώην Εκπροσώπους και τις οικογένειές τους. Ευχαριστίες στους κο Βαρτκές Μαχτεσιάν, Αχιλλέα Αιμιλιανίδη, Βασιλική Αναστασιάδου, Δρ. Αντρανίκ Αστζιάν και Γαβριέλλα Πετρίδου.

Passive smoking

PASSIVE smoking causes 22,000 new cases of asthma and wheezing in British children each year. This shocking statistic was revealed at a seminar in Brussels on the dangers children face from inhaling tobacco fumes.

Marina Yannakoudakis chaired the event, which was sponsored by the Royal College of Physicians. With smoking now banned in public places, researchers fear children are now subjected to more passive smoking in the home.

Studies by the College have found that children who grow up with parents or siblings who smoke are 90 per cent more likely to become smokers themselves. Spanish and Finnish experts were also present at the seminar aimed at discussing the issue before it is debated at the European Parliament.

Marina said: “This event was a way of discussing a crucial health issue for the next generation and learning about the ways in which passive smoking harms the health of our children.”

Το παθητικό κάπνισμα κάθε χρόνο τη Βρετανία προκαλεί 22.000 νέες περιπτώσεις άσθματος και συριγμού σε παιδιά. Αυτό τα συγκλονιστικά στατιστικά αποκαλύφθηκαν σε σεμινάριο στις Βρυξέλλες, για τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν τα παιδιά από την εισπνοή αναθυμιάσεων καπνού.

Η Μαρίνα Γιαννακουδάκη προήδρευσε της εκδήλωσης, η οποία χρηματοδοτήθηκε από το Βασιλικό Κολλέγιο Ιατρικής (Royal College of Physicians). Με την απαγόρευση του καπνίσματος σε δημόσιους χώρους, οι ερευνητές φοβούνται ότι τα παιδιά τώρα υπόκεινται σε πιο παθητικό κάπνισμα στο σπίτι. Πανεπιστημιακές μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι τα παιδιά που μεγαλώνουν με τους γονείς ή τα αδέλφια που καπνίζουν έχουν 90 τοις εκατό περισσότερες πιθανότητες να γίνουν καπνιστές οι ίδιοι.

Ισπανοί και Φινλανδοί εμπειρογνώμονες ήταν επίσης παρόντες στο σεμινάριο με σκοπό τη συζήτηση του θέματος προτού συζητηθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Η Μαρίνα είπε: «Αυτό το γεγονός ήταν ένας τρόπος να συζητήσουμε ένα θέμα ζωτικής σημασίας για την υγεία για την επόμενη γενιά και να μάθουμε για τους τρόπους με τον οποίο το παθητικό κάπνισμα βλάπτει την υγεία των παιδιών μας."

 Marina Yannakoudakis Newsletter